|
A
|
dei uho talo umei. Umei arti nyei umo, sawoh. Jadi uho talo umei artui nyuh
iyeileh uho tallo tpi sawoh, banyoak sammok kaliling, jeeuh dari dusiu. Apo
gawoi uho itiuh, yeileh basawoh dinga ngidungk ayo. Banyoak ugei ayang nyuh
tapi laho nyei nideng. Mbeuh masak yei, ndoak idok. Jadi adei ayang nyuh nga
talo ala sammok, jeeuh dari umang nyuh.
Di antaru
ayo nga dakdu balek tadih, adeileh aya sabung sikak, aya indung sikak dingan
anangk-anangk agi nak babarapu ikak. Mano nyei talo iyeileh awah umpu kawo.
Kato indiuk wa ayang ngato ngusi anangk-anangk nyuh tadih: hah iko mangk bacao
dinga kamai! Mmangk iko ging jee-jeeuh! Adei llo, adei muso, iko dimakeng nyuh!
Mmbeuh nyei makang kito llo wa muso itiuh, indeuk? Kato anangk nga karabiu. Hee
ditangkangk nyuh iko, udah itiuh dimammam nyuh. Mano iko suwo indiuk wa ayang
agih! Waa akuh takung kato anangk nga laai.
Adei sikak
anak ayo itiuh nga ito, kuro nyei nideng nasihat ayang wa indiuk Salalu bee uho
kilang nyei. Nyei marato leh gawoi nyuh, kadeng-kadeng lah pto ahai, puwah uho naloik, bahu nyei balek. Ditaggiu
di indiuk wa ayang nyei sannyangk bee, dakdei masak aleng utangk nyuh.
Nga sahai
tadih Si Ito tadih bapisah pulo dinga
indiuk wa ayang. Lah marato pulo, yei dakdei nye basu taggeu. Lah agak
pto ahai, nyei sedang ala smok, maa ditangkangk di muso. Dipgeng dek Muso kakoi
karuwa-ruweu. Maciyaikleh nyei katakung dan kasaking. Apo kato nyei ka muso:
So, So! Mangk makang akau So! Akau inih kan nnak, idik nyei kannyo kaau makang.
Ilak kaau makang indeuk wa ayoh akuh. Manang akau bisa nangkangk indiuk wa
ayang mpuh itiuh? Kato muso. Eee mudoah bee, kato Sito tadih. Kamai cak malang
kamai tideu awa umpu kawo. Kiniuk kau mala-malo, tangkangk manno nga katujiu,
indeuk atau ayoh, kato Sito tadih. Akau mmangk kau makang! Yei nye iko tideu
iniuk? Mpa partauk dak? Kato Muso ulo. Idoak So, mano pulo akau martuk kaau.
Oleh Muso nga tamako usul Sito tadih, yei dilpeh nyuh leh anak aya tadih.
Ahai lah pto,
lah balek anak aya ito tadih. Tana ateng mpuh Sito? Ahai lah malo, lah gallengk
bahu balek. Kamai lah puwah nalik mpa. Apo kato Sito: dnge yeh! Akau tadih
ditangkangk muso, haro idoak akau partauk! Eeh kato ayang, mpa gaddou parageu!.
Kaluk ditangkangk muso ntu mpa lah matai, lah masak aleng paungk nyuh. Ayoh,
kato Sito: muku nyei marpeh akau, akau ngato mmangk leh makang akau,
kasa-asangk bee makang aya nnak. Kaluk nak kannyo ilak maka ayoh atau indeuk
akuh. Titung aku ngato. Aku kato pulo kito tideu awah umpung kawo. Idik cayo
kloi malo saging ibei nyuh musa itiuh!
Udah
nangngang caritu Sito tadih, ngucangk ayang wa indiuk. Astagafirulloh, mpa
bangei nye, idik mpu sayang ngusi kamai. Matai kamai, sapau indiuk ikuh, sapau
ayang ikuh? Iko ngango nak jadi anak lumo? Kato ayang. Bapakkangk leh indiuk wa
ayang tadih, putaihleh pindoah talo kawa umpu taa.
Ahaipun
malo, glengk. Dak lamo lah tibei muso nyuba-nyubeuk ka umpung kawo. Linooo kawa
ayo tadih ngalloi ata awah umpu cabe. Sannya-sannyangk iko, mmangk ribungk!
Kato ayang. Nga muso tadih lah ibei awa umpu kawo. Dkloi nyuh dakdei ayo talo
aweng. Tiing yei banyoak tarunggeuk, dijilengk nyuh ugei ikingk ubak santang.
Uh agi angangk tiing, kato muso. Yei bahu pindoah. Kano leh nyei pindoah.
Ngarila-rilai muso naloik, dakdei nyei suwo. Antahu itiuh ahai lah siyo,
musopun lahai.
Isak
itiuh, Sito ditaggiu pulo indiuk wa ayang. Tapi udah luhor Sito lah ilo pulo.
Nyei nak balek ditangkangk pulo dik muso nga nyubeuk ala sammok. Dipgeng nyuh
pulo kakoi. Haa inih uho nga martungk akau sahi tang. Mano iko tideu awa umpu
kawo malam tadih, lah udoah akuh marisoh, dakdei! Kato Muso. Adei nye kamai
ngalloi kaau ging kawah umpu kawo malang, tapi kamai pindoah kawa umpu cabe.
Idoak nye akau partauk, So! Kato anak aya ito tadih. Lpeh leh akau! Molo saging
aweng umpu cabe ugei kamai talo. Dek muso cayo tadih, dilpehleh Sita tadih.
Ahi itiuh,
lah pto ugei Sito ibei umoah. Kakoi ingkak salloah tarahoah knu kuku muso
Mangnga-mangngaih ayang wa indiuk, dakdu nyei nideng leh. Memang ingko nye
nyei. Soh anak sito, anak iblih nye. Udoah knu ngui bahu kantoi nanyo. Pio kaau
ingkak? Apo pulo kasuwang kaau sahai inih?. Akau ditangkangk muso ugei, kato
nyei. Hah, kato ayang! Mpa kato ulo kito tideu awa umpu cabe, yeh!. Ntu yei
ayoh. Kaluk idoak akuh ngato, mano bisa nyei mbeuh marpeh akau! Kato Sito pulo.
Haa yei gardak tanoh nye mpa inih, kato ayang. Kato indiuk pulo: mmangk leh
ribungk ugei, mmoh kito pindoah cpangk, ahai lah malo!.
Pindoah
puloleh ayo anak-baranoak tadih kawa umpu taa. Malo ituh dingi, ahai ujoa.
Kiru-kitu uku lapo, lah ibei muso, langsung nyei gi kawah umpu cabe. Takicah
ugei nyuh karno dakdei nyei suwo. Akik tiing malam tadih adei nyei suwo,
dijelengk nyuh ugei ikingk ubak santang.
Hoh, agi angangk asau katidung, mungkin bahu pindoah ulo nih, kato muso
ala atoi. Hek aleh, kato nyei, idik barazki ugea akau malo inih. Kaluk isak
suwo dinga Sito pulo, idik akuh marpeh agih. Aku mako nye, kato muso ulo.
Dek lah
puah dudeuk muno awah umpu cabe mako bajaloa bapalla-plai leh musa tadih naloik
mano yeng ayo malam itiuh. Dikloi nyuh awa umpu karidoa, dakdei. Awa umpu kawo,
umpu ipei, umpu mapallo, dakdei ugei. Nga kawa ayo dinga anangk-anangk nyuh lah
ngaa-ngaauk takung, sebab lah dkek nyei jarak nga umpu taa. Gayiuleh, sannya-sannyangk
nye iko, kato ayang wa indiuk. Muso lah ugiu awa umpu ipei, tangangok
kiri-kano, mukei balakoa.
Alkisah
barikutnye, ahai batambah malo dan dingi ugei. Anangk ayo nga kunai sakaik
paungk masak angai. Apo kato nyei: indeuk, indeuk, akau nak kantauk!
Sarantokleh kawa nyei gala-galeu ngato: mmangk! Kloi muso dkek ngusi kito.
Didnging nyuh kantauk saging, pasti acok nyei nyauk kito iningk yeng! Idik tataho agih di akiu, kato Si Kunai. Ha,
kantauk beeleh ngunge., kato ayang. Mako kantaukleh Si Kunai tadih dikingk:
puiiih!. Adei muso nyannyung, pisahleh musa tadih. Inih pasti mbu kantuk ayo,
kato muso ala atoi. Hee labih nga-a-nga-auk pulo anak ayo tadih katakung. Dek
dakdei basuwo, babalek pulo muso kawah umpu ipei.
Ujoa lah
tuhau inta-intak. Sito pulo ngango nak kantauk. Dek nyei idik taho agih,
disuheu pulo kantauk dikingk: puiiih! Hep pisah pulo muso nyannyung kantuk anak
ayo tadih., tapi lah puwah nyei bapalla-plai, idoak ugei adei nyei suwo. Lah
tannang dikingk, ayang ulo masak angai. Dakdu nyei ngato, cuwangk takantauk
nyuh: pooooh ! Hee apo, acok muso nyauk ayo anok-baranoak tideu awa umpu taa.
Langsung nyei nyargap, dapengk ayang, aya sabung gaddoa. Janneah musa tadih
mammam mala itiuh.
Pagi isak,
induk ayo lah berhasil ngumpah anangk nga lah bapanting batarbeng, bapisah
malam tadih. Lah jadi anak yatim iko, kato indiuk tadih ngusi ana-anangk. Ayang
ikuh lah jadi tii muso. Ahai lah malo pulo, tideuleh kawa nyei awa umpu limok.
Sarupa mala tang, uja garimih tuhau ugea
malam itiuh. Musopun lah tibei pulo, pisah ile-mudek, sambi tangangok. Si Kunai
agi ugei sakaik paungk dan takantauk, tapi nga barbahayei iyeileh kantungk
indiuk. Garoa ugei sarupo ayang mala tang: poooh!. Dapengk pulo induk ayo mala
itiuh. Janneah pulo muso mama-mam. Mako dek ulah kalakuan Sito tadih, jadi anak
lumoleh kawa anak ayo tadih. Bahu Sito nyasso tapi apalah gunanya menyesal
kemudian karena tak ada gunanya. Seterusnyre yei abihlah sakunung……
Uluk Ngoh, 11 Juli 2004
***






0 komentar:
Posting Komentar